![]() |
| Foto: arch. pryw. |
Poznaniacy czytający ten tekst mogą się zżymać, ale wszystko wskazuje na to, że swoją tradycją będą się musieli podzielić.
Ten tekst powstawał długo, a w istocie zamysł jego napisania długo chodził mi po głowie. Dałam sobie czas i pozwoliłam na luksus czekania. Chciałam sprawdzić, pojechać, dotknąć, skosztować. Jak rasowy dziennikarz. Cóż, planu w 100 procentach nie wykonałam – niemniej jednak po ostatnich świętach powiedziałam sobie jasno: z makiem w moim życiu dość, przynajmniej na razie.
A wszystko przez rogale. Nie zwyczajne, tylko te marcińskie albo świętomarcińskie. Zapadły mi w pamięć, nawet nie rogale sensu stricto, lecz sam ich smak... wyjątkowy, rozpływający się w ustach. Pomieszanie gęstego lukru, bakalii i maku właśnie. A przecież mak biały, z którego słyną rogale marcińskie, jest delikatniejszy i słodszy niż ten niebieski, powszechnie stosowany w kuchni.
Ten przysmak kojarzy mi się z jesienią. I słusznie. Po raz pierwszy rogale jadłam, zdaje się, we wrześniu. W pamięci mam obraz matki idącej z wózkiem poboczem drogi, pogryzającej rozkosznie słodką bułkę w kształcie podkowy. Jest ciepłe, aksamitne popołudnie. To powrót z zakupów, w czasie których odwiedziłam lokalną – acz znaną na cały Otwock – cukiernię. W perspektywie: rychła przeprowadzka do Warszawy, czytaj: powrót do domu. Wspomnienie bez wątpienia miłe.
Polubiłam rogale. I chyba dlatego dziś nadaję im takie znaczenie. Ostatniej jesieni zaczęłam się za nimi rozglądać w połowie października (zwyczajowo je się je 11 listopada i właśnie w listopadzie są najpopularniejsze, a od lat już nie tylko w Poznaniu). A jednak skusiła mnie wywieszka jednej z sieciowych piekarni. – Nie, proszę pani, rogali poznańskich już nie ma – ekspedientka skwitowała moje pytanie tonem, jakby chciała przywołać mnie do porządku. Rozbawiło mnie to.
Wieczorem w autobusie kontynuuję moje rogalowe dochodzenie. Wprawdzie nie należę do osób, które bez przerwy zaglądają do smartfona, jednak tym razem trudno mi się oprzeć. Jakie wnioski? Na rynku jest sporo rogali świętomarcińskopodobnych. Stąd różne pomysły na nazwę: rogal królewski, rogal marcinkowski, rogal marcjański, rogal poznański właśnie, czy po prostu rogal z białym makiem. Wypiekać oryginalne rogale świętomarcińskie mogą jednak tylko piekarnie i zakłady cukiernicze, które uzyskały odpowiedni certyfikat – nazwa „rogal świętomarciński” (albo „marciński”) od 2008 r. widnieje w rejestrze chronionych nazw pochodzenia i chronionych oznaczeń geograficznych, nad którym pieczę sprawuje Unia Europejska. A więc nazwa jest chroniona prawem. Co więcej, tradycyjny rogal ma prawo powstawać tylko na wyznaczonym obszarze i wyłącznie według określonej receptury. Podobnie jak oscypki – dopowiadam sobie w myślach.
Nie będę rozsądzać, gdzie w Warszawie są sprzedawane te „prawdziwe” rogale (np. czy są nimi te o nazwie Rogale Marcina?), a gdzie nie. Na internetowych forach toczą się o to boje. Ja nie mam takiej wiedzy. Na pewno rogale z Otwocka, których smak tak długo nosiłam w pamięci, nie były tymi certyfikowanymi. Choć, tak, mogłyby być, wciąż mogą... Zeszłej jesieni rogale jadłam w dwóch miejscach. I śmiem twierdzić – bo podjęłam pewien wysiłek, by to ustalić – że w obu przypadkach można mówić o wyrobach z certyfikatem. Co ciekawe, w jednej z tych piekarni rogale świętomarcińskie są dostępne cały czas, tzn. były jeszcze w połowie stycznia.
Tradycja niewątpliwie jest w cenie, ale w tym wypadku powinno chyba cieszyć, że się zmienia. Czy nie podobnie było kiedyś z pączkami, które smażono tylko w karnawale i zimą?

0 comments
Prześlij komentarz